Të dhënat më të reja të publikuara nga zyra evropiane e statistikave, Eurostat, ofrojnë një panoramë të qartë të evolucionit të jetëgjatësisë në lindje përgjatë dekadës së fundit (2013–2024).
Për Shqipërinë, këto shifra pasqyrojnë jo vetëm një trend pozitiv rritjeje, por edhe aftësinë rikuperuese të vendit pas goditjeve demografike që solli pandemia globale.
Ecuria historike: Rritja e qëndrueshme dhe goditja nga pandemiaNëse kthehemi pas në kohë, në vitin 2013, jetëgjatësia mesatare në lindje në Shqipëri ishte 77.9 vjet.
Vendi pësoi një përmirësim progresiv gjatë viteve në vijim, duke arritur kulmin para-pandemik në vitin 2019 me 79.1 vjet.
Megjithatë, ashtu si në të gjithë Evropën, kriza shëndetësore e COVID-19 la gjurmë të dukshme.
Jetëgjatësia në Shqipëri pësoi një rënie të ndjeshme: Viti 2020: Rënie në 77.4 vjet.
Viti 2021: Rënie e mëtejshme në 75.5 vjet (viti me ndikimin më të lartë në vdekshmëri).
Rikuperimi i shpejtë drejt rekordit të ri në 2024Lajmi pozitiv vjen nga të dhënat e fundit pas-pandemike.
Pas një rikuperimi të fortë në vitin 2022 ku jetëgjatësia u rikthye në 79.1 vjet, statistikat më të fundit të vitit 2024 tregojnë se Shqipëria ka shënuar një rekord të ri historik, duke arritur në 80.4 vjet.
Kjo shënon herën e parë që jetëgjatësia mesatare në vend kalon pragun e 80 viteve.
Si krahasohet Shqipëria me rajonin dhe Bashkimin Evropian?
Kur krahasojmë Shqipërinë me fqinjët e saj në Ballkanin Perëndimor dhe me mesataren e Bashkimit Evropian për vitin 2024, vihet re një performancë mjaft pozitive e vendit tonë:
Nga ky krahasim rezulton se Shqipëria udhëheq me një diferencë të qartë ndaj vendeve të tjera të rajonit si Serbia apo Mali i Zi, dhe po i afrohet me hapa të shpejtë mesatares së Bashkimit Evropian ($81.5$ vjet), duke qenë vetëm 1.1 vite larg saj.
Shënim mbi të dhënat: Shifra e vitit 2024 për Shqipërinë (80.4 vjet) shoqërohet me flamurin statistikor “b” (break in time series), gjë që tregon një ndryshim ose përmirësim në metodologjinë e mbledhjes së të dhënave ose në strukturën e popullsisë së marrë në konsideratë nga Eurostat për këtë vit.
Eurostat (link)